
Qaraqalpaq mámleketlik universiteti quramındaǵı Repressiya qurbanların eslew muzeyi jámááti, tariyx fakulteti oqıtıwshıları menen birgelikte muzey ekspoziciyaların bayıtıw, olardı ilmiy aylanısqa túsiriw maqsetinde respublikamızdıń barlıq qala hám rayonlarına, awıllarına turaqlı túrde ilimiy saparlar shólkemlestirilip kelmekte. Qaraqalpaqstan Respublikasınıń dáslepki paytaxtlarınıń biri Tórtkúl rayonı aymaǵında jaylasqan Shoraxan qalası bolıp esaplanadı. Shoraxan qalası birneshshe tariyxıy waqıyalardı óz basınan ótkergen. Bul elattaǵı paxtashılıq xojalıqlarında 1986-1988 jılları «Paxta isi» ne shatılǵan sovxoz direktorları, paxtashılıq xojalıqları bas esapshıları, kassir, paxta qabıllawshı hám paxta tapsırıwshılarǵa jazıqsız jınayat isleri ashılǵan. Qaraqalpaq mámleketlik universiteti quramındaǵı Repressiya qurbanların eslew muzeyi direktorı A.Qudiyarov muzey xızmetkeri A.Alimbetov, Tariyx fakultetiniń ruwxıylıq hám aǵartıwshılıq, jaslar máseleleri boyınsha dekan orınbasarı Z. Qdırniyazov usı jılı 16-iyun kúni gezektegi ilimiy saparda bolıp qayttı.
Dáslep Tórtkúl rayonı, Shoraxan APJ turǵını, burınǵı Yu.Qurbanov atındaǵı sozxozdıń bas esapshısı lawazımında islegen, 1987-jılı «Paxta isi» boyınsha irkiwge alınıp úsh jılǵa erkinen ayırılǵan Islamov Rozımbaydıń shańaraǵına barıp onıń ózi menen ushırasıp «Paxta isi» boyınsha juwapkershilikke tartılǵan waqıtlardaǵı kórgen qıyınshılıqları, eske túsiriwleri dikdafonǵa jazıp alındı hám sol jumıs islegen waqıtlarındaǵı jumıs babındaǵı túsirilgen súwretleri ol haqqında gazetada shıqqan maqalalar muzeyge eksponat retinde alındı.
Sapar dawamında Shoraxan APJ turǵını, burınǵı Yu.Qurbanov atındaǵı sozxozdıń direktorı lawazımında islegen, 1987-jılı «Paxta isi» boyınsha irkiwge alınıp úsh jılǵa erkinen ayırılǵan Xadjiev Adambaydıń shańaraǵına bolıp onıń balası Shoraxan APJ 5-bólim Beǵubor kóshesi 90 jayda jasawshı nıń balası Xadjiev Farxadtan ákesiniń irkiwge alınǵanı hám aqlanǵanlıǵı, sudqa shaqırıw haqqındaǵı hújjetleri, sol dáwirde paydalanǵan esaplaw ásbapı, jeke ózi turmısta paydalanılǵan qol hám qalta saatları, móri, jumıs babında hám jeke túsken súwretleri, maqtaw jarlıǵı, depudatlıq gúwalıǵı basqada turmısta paydalanılǵan ayırım zatları muzey eksponatı esabına alındı. Sonıń menen birge Tórtkúl rayonı, Boǵyop APJ, Bozyop kóshesi 8 jayda jasaǵan, Tórtkúl paxta tazalaw zavodında paxta qabıllawshı lawazımında islegen, ekinshi jer júzlik urıs qatnasıwshısı, 1987-jılı jazıqsız jınayat isi ashılıp, eki jılǵa erkinen ayırılǵan Karimov Ziyam atanıń shańaraǵında bolıp onıń balası Karimov Ikramnan ákesiniń jumıs islegen waqıtlarındaǵı jeke súwretleri, irkiwge alınǵanı hám aqlanǵanlıǵı haqqındaǵı hújjetleri, Miynet veteranı medalı hújjeti, jeke súwreti muzeyge eksponat retinde tapsırıldı.
Jáne de sapar dawamında Ellikqala rayonı, Gúldirsin APJ, Tas qala kóshesi 314 jay turǵını, burınǵı Yu.Qurbanov atındaǵı sopxozdıń bas agranomı lawazımında islegen, 1987-jılı «Paxta isi» boyınsha irkiwge alınıp úsh jıl miynetti dúzetiw lagerine jiberilgen Babajanov Baxtiyar menen ushırasıp sol juwapkershilikke tartılǵan waqıtlardaǵı kórgen bastan ótken waqıyaları, kórgen qıyınshılıqları, eske túsiriwleri jazıp alındı, sonday aq, onıń jumıs babındaǵı hám jeke súwretleri, tergew waqtındaǵı soraw juwap ótkergen hám aqlanǵanlıǵı haqqındaǵı hújjetleri, jumıs babında hám jeke túsken tariyxıy súwretleri muzey eksponatı ushın alındı.
Bul ilimiy sapar dawamında alınǵan zatlar, súwret hám hújjetlerler qánigeler tárepinen qayta úyrenilip bolınǵannan soń muzey ekspoziciyası ushın rásmiylestirilip alınadı. Bul eksponatlar muzey ekspoziciyasın bayıtıw menen birge keleshekte muzeyde studentler hám magistrantlardıń qánigelik ámeliyat ótewi hám jas ilimiy xızmetkerler ushın ilimiy derek retinde paydalanıwda, olardı ilimiy aylanısqa túsiriwde úlken tariyxıy áhmiyetke iye maǵlıwmatlar bolıp esaplanadı. Muzey eksponatların bayıtıw, muzeydi úgit násiyatlaw, muzeydegi eksponatlardıń xalqımızdıń sol dáwirlerdegi turmıs shárayatın kórsetiw jumısları sońǵı waqıtlarda da dawam etedi.
Ańsatbay Alimbetov
Muzey xızmetkeri
