Ózbekstan Respublikasında bilimlendiriw tarawında jaslarǵa zamanagóy bilim hám kónlikpelerdi puqta iyelewi ushın eń qolay shárayatlar jaratıw izbe-iz dawam ettirilmekte, Mámleketimizde 2026 jılǵa shekem ámelge asırılatuǵın eń tiykarǵı wazıypalar qatarında bilimlendiriw tarawın reformalaw, rawajlandırıwǵa úlken itibarın qaratpaqta. Bilimlendiriw tarawın rawajlandırıw, keń kólemli reformalar ámelge asırıw mámleket siyasatınıń baslı baǵdarlarınan bir bolıp esaplanadı.
Búgingi kúnde bilimlendiriw tarawın huqıqıy tártipke salıwshı normativ-huqıqıy hám konceptual hújjetler sıpatında Ózbekstan Respublikası Konstituciyası, Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń Oliy Májiliske Múrajaatnamaları hám Ózbekstan Respublikası Prezidenti Sh.Mirziyoevtıń «Ózbekstan Respublikasın jánede rawajlandırıw boyınsha Háreketler strategiyasın tastıyıqlaw haqqında»ǵı 07.02.2017 jıldaǵı PP-4947 sanlı Pármanı, «Jaslarǵa tiyisli Mámleketlik Dásturi, 23.09.2020 jıl qabıl qılınǵan jańa redakciyadaǵı «Bilimlendiriw haqqında»ǵı Nızamı, Ózbekstan Respublikasınıń 2019 jıl 29 oktyabr kúnim qabıl etilgen «Ilim-pán hám ilimiy iskerlik haqqında»ǵı Nızamı, Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2020 jıl 29 oktyabrdegi «Ilim-pándi 2030 jılǵa shekem rawajlandırıw koncepciyasın tastıyıqlaw haqqında»ǵı PP-6097-san Pármanları mámleketimizde bilimlendiriw hám ilim-pán tarawların rawajlandırıwda úlken áhmiyetke iye.
Jáne de ayrıqsha aytıp ótiw orınlı, Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2022 jıl 31 avgust kúni tastıyıqlanǵan «Qaraqalpaqstan Respublikasında isbilermenlik, innovaciyalıq texnologiyalar hám infrastrukturanı jedel pátlerde rawajlandırıw arqalı xalıqtıń abadanlıǵın arttırıwdıń qosımsha ilajları haqqında»ǵı Pármanına tiykar Qaraqalpaqstan Respublikasında bilimlendiriw tarawında qosımsha imkaniyatlar hám insan kapitalı rawajlanıwın jańa basqıshqa kóteriwge shárayat jaratıw baǵdarı sheńberinde:
– 2022-2023-oqıw jılı ushın Qaraqalpaqstan Respublikasında ulıwma orta, orta-arnawlı hám professional bilimlendiriw mákemelerin tamamlaǵan 500, keyingi jıllardan baslap 6 500 jaslardıń wálayatlardaǵı mámleketlik joqarı bilimlendiriw mákemelerine qosımsha qabıllaw parametrleri tiykarında oqıwǵa qabıl etiw, bul qabıllaw kórsetkishleri boyınsha oqıwǵa qabıllanǵan studentlerge ajıratılǵan tálim kreditleri boyınsha procent tólemlerin Qarjı ministrligi janındaǵı Tálim kreditin qarjılandırıw qorınıń esabınan qaplap beriw imkaniyatın jaratıw;
– Qaraqalpaqstan Respublikasındaǵı mámleketlik joqarı bilimlendiriw mákemelerin kúshli professor-oqıtıwshılar menen támiyinlew maqsetinde mámleketimizdiń jetekshi joqarı oqıw orınlarında ekologiya, awıl xojalıǵı, irrigaciya hám qurılıs baǵdarları boyınsha 2023-jıldan baslap, tayanısh doktoranturada kadrlardı maqsetli tayarlawdı jolǵa qoyıw sıyaqlı wazıypalardıń belgilep beriliwi mámleketimizde kadrlar tayarlaw, bilimlendiriw tarawınıń joqarı dárejede rawajlandırılıp atırǵanlıǵınan derek beredi.
Sol menen birge, joqarı hám orta arnawlı bilimlendiriw tarawındaǵı jańalıqlar sıpatında, joqarı maǵlıwmat almaqshı bolǵan hár qanday puqara ushın imkaniyatlar sıpatında kúndizgi, keshki, sırtqı tálim formasında joqarı maǵlıwmat alıw menen birgelikte aralıqtan oqıtıw tálim forması boyınsha mámleket buyırtpası tiykarında usı oqıw jılınan baslap Qaraqalpaq mámleketlik universitetinde bes tálim baǵdarı boyınsha, atap aytqanda, yurisprudenciya (iskerlik túrleri boyınsha), ekonomika (tarmaqlar hám tarawlar boyınsha), psixologiya (iskerlik túrleri boyınsha), kompyuter ilimleri hám dástúrlew texnologiyaları (baǵdarlar boyınsha), jámiyetlik is (puqaralardıń ózin-ózi basqarıw uyımları) baǵdarları boyınsha studentler qabıl qılındı.
Bunnan tısqarı, keminde 5 jıl miynet stajıne iye xızmetkerlerdi 2021-2022-oqıw jılınan baslap joqarı oqıw orınlarınıń sırtqı hám keshki tálim túrine oqıwǵa qabıllanıwı ushın respublikamızdaǵı 71 mekemege usınıs beriw huqıqı berildi. Olar tárepinen berilgen jollamaǵa tiykar, jumıs islewshi xızmetkerler imtixansız, sáwbet nátiyjelerine kóre, tólemli shártnama tiykarında oqıwǵa qabıl qılınıw tártibiniń engiziliwi puqaralar ushın bilim alıw huqıqınıń támiynleniwine shárayat jarattı.
Usı jılı texnikumlardı tabıslı tamamlagan pitkeriwshilerdi sáwbetlesiw tiykarında joqarı oqıw orınlarına qabıl qılıw ámeliyatınıń engiziliwi menen Nókis yuridikalıq texnikumın tabıslı tamamlaǵan bir qatar jaslar sáwbetlesiw tiykarında Qaraqalpaq mámleketlik universiteti yurisprudenciya (iskerlik túrleri boyınsha) baǵdarına oqıwǵa qabıl qılındı.
Sonday-aq, joqarı tálim oqıw orınları menen islep shıǵarıw ortasındaǵı óz- ara birge islesiw integraciyasın ámelge asırıw arqalı joqarı mamanlıqqa iye, zaman talabına juwap beretuǵın kadrlar tayarlanbaqta. Demek, mámleketimizde bilimlendiriw tarawında jaratılǵan imkaniyatlar, shart-shárayatlar joqarı dárejede bolıp, puqaralarımızdıń bilim alıwı konstituciyalıq huqıqı támiynlenbekte.
Qaraqalpaq mámleketlik universiteti
yuridika fakultetiniń dekanı, prof. Kutıbaeva E.D.