Tariyx fakulteti Arxeologiya bakalavr tálim baǵdarınıń 4-kurs studentleri QMUdıń 2023-jıl 11-sentyabr kúngi №1568 S/5-sanlı buyrıǵı menen 2023-jıl sentyabr ayınıń 11-24 sánesi aralıǵında Moynaq rayonındaǵı Sulayman Baqırǵaniy memoriyal kompleksinde qánigelik arxeologiyalıq-etnografiyalıq ámeliyatın ótemekte. Bul ámeliyatqa arxeologiya kafedrasi baslıǵı, docent, t.i.k J.Hakimniyazov, (PhD) docent S.Saypov, assistent oqıtıwshı M.Tolıbaev hám doktorant A.Azatovlar basshılıq etpekte. Ámeliyattıń birinshi kúnin Hákim ata Sulayman Baqırǵaniy kompleksin ziyaratlaw menen basladı. Biziń ullı jerlesimiz, danıshpan oyshıl hám talantlı shayır Hákim ata – Sulayman Baqırǵaniydıń hikmetleri menen qosıqları xalqımızdıń mádeniy ǵáziynesi bolıp, onıń shıǵarmaları insandı tuwılǵan elge sadıqlıq, ómirlik joldasına opadarlıq, hadal miynet etiw, ilim-ónerdi úyreniwge baǵdarlaydı. Ámeliyat eki torarǵa bólingen halda alıp barıldı. Birinshi topar ámeliyatshıları Sulayman Baqırǵaniy maqbarasınıń qubla-shıǵıs tárepinde jaylasqan eski meshittin’ qubla tárepinde arxeologiyalıq izertlew jumısları alıp barıp, eki jerden shurf taslanıp, izertlew jumısları dawam ettirildi. Olardin’ mádeniy qatlamınan bul jerlerdi bir neshe mártebe suw basqanlıǵı málim bolıp, onıń qatlamlarında qumlı, sazlı, aq-sarǵısh shirindi qatlamları anıqlanıp atır. Ekinshi topar ámeliyatshıları Hákim ata memoriallıq kompleksiniń arqa-batıs tárepindegi eski say boyınıń 2 jerden 2×2 m. kóleminde shurf taslap, izertlew jumısları dawam ettirilip, XII-XIV ásirlerge tiyisli keramika buyım bólekleri, shishe qaldıqları tabılmaqta. Keshe Końırat rayonı aymaǵında jaylasqan «Payǵambar qızı» zıyarat ornın ziyaratlap, ol jerdegi eski tilewxana hám maxbaralardıń sızılması qaǵazǵa túsirip, házirgi kórinisleri foto súwretke alındı. Búgin Qaraqalpaqstan televideniesiniń «Ana diyar» kórsetiwiniń arnawlı telekórsetiw xızmetkerleri Hakim-ata memorial kompleksinde miymanda bolıp, bul jerde keyingi jıllardaǵı arxeologiya ilimindegi sońǵı jańalıqlar menen jaqınnan tanısıp shıqtı. Ózbekistan Jurnalistler dóretiwshilik birlespesiniń aǵzası J.Shamuratov qatnasıp, Hakim-ata haqqındaǵı maǵlıwmatların student jaslarǵa aytıp berdi. Sonday-aq, ustazlar óz jańalıqları menen tanıstırıp, ámeliyatshılar da ózleriniń iyelegen bilim-kónlikpelerin ortaqlastı.
Bunday iygilikli isler jaslardıń sanasında Watanǵa bolǵan súyishpenshiligin asırıwda, ata-babalar miyrasın asırıp abaylap, keyingi áwladqa jetkeriwde unamlı tásirin tiygizedi. Sebebi ótmish tariyxı biz ushın ómir mektebi, misli bir tınıq ayna. Jolımızdı jarqın hám parawan etiwde úlken áhmiyetke iye. Ótmishten ibrat alıp jasaw, onnan tuwrı juwmaq shıǵarıw hár birimizdiń ádiwli minnetimiz esaplanadı. Demek solay eken, búgingi kúndegi iygilikli isler bizlerdiń aydın ullı keleshigimizge tiykar jaratadı. Hár birimiz bay tariyxımız benen maqtanısh sezimleri menen jasar ekenbiz, nesip etse ullı keleshegimizde boladı.
QMU doktorantı A.Azatov
